Dirk Adriaan Meerkotter jr, zoon van Kints jeugdvriend Dirk Meerkotter, werd 9 febr. 1922 geboren in Pietersburg in Noord Transvaal. Via Ermelo (Z.-A.) vestigden zijn ouders, beiden musici, zich in Johannesburg. Zijn moeder was een Engelse, Caroline Ackland, geboren op 1 jan. 1892 in Durban (Zuid-Afrika). Ze was een muzikaal meisje. Ze had zijn vader ontmoet in Enkhuizen, waar zij in 1907-1910 de H.B.S. doorliep. Hij studeerde piano en orgel bij Crevecoeur en begeleidde in toerbeurt met Cor Kint de diensten op het orgel in de doopsgezinde Vermaning aan het Venedie te Enkhuizen van ca. 1900 tot ca. 1908 ; toen moest Kint afhaken. Dirk en Caroline hadden in Amsterdam nog muzieklessen genomen voordat ze in 1911 naar Zuid-Afrika emigreerden, waar ze trouwden. Hoewel Dirk sr. een bekwaam pianist en organist was viel het hem in de eerste jaren moeilijk als kerkorganist en muziekleraar de kost voor zijn gezin te verdienen, aldus zijn zoon Dirk junior, met wie ik per telefoon en e-mail contact heb gehad.
Dirk jr. speelde piano en schilderde maar werd apotheker van beroep om als beeldend kunstenaar financieel onfhankelijk te kunnen werken. Zijn eerste solotentoonstelling had hij in Constantia Gallery in Johannesburg in 1950. Er zouden er nog heel veel volgen. Hij is een van de bekendste Zuidafrikaanse kunstenaars geworden. Tot op hoge leeftijd moet hij fantastisch op de piano hebben kunnen improviseren. Bijgaand een impressie van de Westerkerk in Enkhuizen, vermoedelijk ontstaan in de context van een bezoek aan Nederland samen met zijn vader, die - tegen de 70 jaar oud - eind vijftiger jaren in Haarlem een enkele keer in de Oude Bavo geconcerteerd heeft, daarmee de voetsporen van zijn leermeester Crevecoeur drukkend. Ik moet ergens nog een programma van hem hebben liggen.
Bij die gelegenheid zal hij contact gezocht hebben met de weduwen van Crevecoeur en Kint, en mogelijk een in zijn bezit geraakt handschrift van Kints Fantasie over Een vaste Burg aan Jenny Couperus overhandigd hebben.
Dirk Meerkotter was born in Pietersburg (Polokwane) in the Northern Transvaal (now Limpopo Province) on the 9th of February 1922. When he was two years old his family moved to Ermelo and three years later to Johannesburg. Both his parents were musicians. His mother, a South African from British decent, met his father in Amsterdam, where they studied music. In 1911, soon after their studies, the young Dutch musician decided to follow his heart and emigrated to South Africa where he got married to his former fellow student, Caroline Ackland. Although the artist’s father was a great pianist and organist, he often had to move from one town to another in the early 1900s to find work as a church organist and music teacher, to support his family.
In spite of the fact that it was not easy to make a living with music, Dirk’s parents influenced the lives of many through the sharing of their talents as music teachers. Dirk Meerkotter, who inherited this creative talent from his parents, started developing an interest in the visual arts in his early twenties.
Towards the first of eighty-seven solo exhibitions
One of the most important things that Dirk Meerkotter realised about his occupation as a pharmacist, was that it would give him the necessary space to develop his visual ideas independently of the necessity to satisfy popular tastes in order to sell one’s work for a living.
V
Dirk Adriaan Meerkotter, Aquarel, 1958. Impressie van de Westerkerk in Enkhuizen.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Magdalena Roosendaal (1864-1932),
moeder van Cor Kint, ca. 1932, met
kleinzoon Piet (zoon van Christiaan).
Pieter Kint (1863-1940), vader van Cor Kint.
De kinderen Kint. Van links naar rechts : Cor, Andries, Petronella Theodora en Christiaan.
Cor Kint ca. 1925-30 met de viola d'amore
van Johann Chr. Hoffman uit Leipzig (1731)
die hij van Piet le Coultre in bruikleen had.
Foto Hanna Elkan.
Jeanny (Jenny) Couperus,
de echtgenote
van Cor Kint.
Deze foto's hingen in de huiskamer van
het echtpaar.
1. Kint op 12-13jarige leeftijd. Hij lijkt de
Lagere School ontgroeid en HBS-er
te zijn geworden.
2. Kint op ca. 18-jarige leeftijd.
3. Cor Kint in 1918. Foto J. Merkelbach.
Uitsnede uit de groepsfoto van het
Hollandsch Strijkkwartet hieronder.
4. Kint met viola d'amore,
gebouwd door
Gé van Doornik. Foto Z. D. Fraenkel, A'dam,
naar schatting begin jaren '20.
De kop op de hals van het instrument kan
geïnspireerd zijn op de binnen-gang van het
Snouck van Loosenhuis aan de Dijk in Enk-
huizen, waar op de muurvlakken Neptunus,
een stroomnymph, Mercurius en Minerva zee-
vaart, handel en nijverheid symboliseren.
5. Kint met de viola d'amore van Hoffmann
(zie onder).
Snouck van Loosenpark 22, Enkhuizen.
Het gezin Kint woonde hier van 1896 tot 1906.
Foto gemaakt door Julia Stege-Kint, dochter van Andries, in 1981.
De woning bevond zich achter het oude pakhuis van de 'West-Indië'
aan de Paktuinen.
Kranteknipsel uit 1919.
Het 'zeehoekje', speelplek van de jeugd bij de muur van Denenburg in de haven van Enkhuizen. Links 'Het Vuurtje', op de achtergrond de strekdam. Foto uit het bezit van Henk Somberg. Vergelijk de schilderijen van deze plek van Tamson en Sietses.
Huwelijksaankondiging van Cor Kint en Jenny Couperus.
Jenny Couperus in de tuin van het Zunnekuken te Rijssen, 1981.
Foto van Julia Stege-Kint.
Het Hollandsch Strijkkwartet in 1918.
V.l.n.r. : Cor Kint, Herman Leydensdorff,
Thomas Canivez, Bram Mendes.
Foto J. Merkelbach.
"De musici Bram Mendes, Cor Kint en Canivez, de twee violisten en de cellist van het Hollands strijkkwartet hoorde ik tijdens de geliefde concerten in Hamdorff, waarheen ik vol trots met mijn vader ging die enkele maal dat hij vrij had". Helma Wolf-Catz, Het doktershuis aan de Torenlaan. Met herinneringen aan kunstenaars, 1981, p. 46.
De zwijgzame gesloten Kint,
hij heeft ze gekend, hij speelde voor Herman Hana, Carry van Bruggen kwam naar hem luisteren, hij kende de 'scene' al maakte hij er geen deel van uit, misschien kocht hij wel eens iets van Bernard Pothast of David Schulman. (De kunstverzameling van Cor Kint en Jeanny Couperus is bij haar overlijden gestolen.) De Kinten konden zich tot de beurskrach behoorlijk redden, maar beleefden een financiële dip van 1929 tot ca. 1935. Daarna waren de zorgen plotsklaps weer van de lucht, waaraan de relatie, die tussen Jeanny en notaris J. G. S. W. te Rijssen ontstaan was, het nodige bijdroeg.
Viola d'amore, in 1731 gebouwd door de Leipziger vioolbouwer Johann Christian Hoffmann, bevriend met J. S. Bach.
Kint had het instrument in bruikleen van Piet le Coultre, Enkhuizer zaadhandelaar, verdienstelijk en toegewijd amateurviolist, fervent verzamelaar van muziek en instrumenten. Op het ingeplakt etiket staat:
Joh. Christian Hoffmann
Königl. Poln. ŭnd Chŭrfl.
Sächsl. Hof Instrument= ŭnd
Laŭtenmacher. Leipzig 1731.
Flyer. Foto geretoucheerd door Gerco Schaap.
Klein vouwblad (reclamemateriaal), samengesteld door Kint begin 30er jaren.
Voorzijde : Foto van Kint, de viola d'amore van Hoffmann bespelend.
Onderschrift : COR KINT – LEERAAR AMSTERDAMSCH CONSERVATORIUM
roelof hartplein 9, amsterdam zuid, telefoon no. 27048
Binnenzijde links :
L. S.
In dezen tijd van muziekverwording is het een typisch verschijnsel dat, waarschijnlijk als natuurlijke reactie, het verlangen naar oude muziek en muziekinstrumenten steeds grooter wordt, zoowel bij de toonkunstenaars zelf als bij het publiek.
Onder deze instrumenten neemt de "VIOLA d' AMORE", een 14-snarig instrument uit de 18e eeuw, een belangrijke plaats in. Van deze 14 snaren worden er 7 bespeeld, terwijl de overige als resonanssnaren het instrument zijn eigenaardig timbre verlenen.
Steeds meer overtuigd van de groote schoonheid van dit instrument zou ik deze gaarne dichter tot de massa willen brengen door 't geven van récitals, doch ook door solistische medewerking te verleenen op concerten van muziek- en zangvereenigingen [of kerkconcerten later ingevoegd met gestempelde letters].
Uit bovengenoemde ideëele overweging, doch mede in verband met de tijdsomstandigheden, bied ik U bij deze mijne medewerking aan tegen billijk honorarium.
Gaarne uw antwoord tegemoet ziende,
Hoogachtend,
COR KINT.
Binnenzijde rechts :
EENIGE PERSBEOORDELINGEN.
Nieuwsblad van het Noorden :
Van de uitvoerenden trad Cor Kint het meest op den voorgrond. Met de solistische prestatie van de Sonate van Stamitz demonstreerde hij vooral zijn volle beheersching en muzikaal spel op de Viola d' amore.
Groninger Dagblad :
Cor Kint beheerscht het ongewone instrument op volmaakte wijze.
Haarlemsch Dagblad :
De heer Cor Kint, dien we dezen winter ook op een concert der Haarlemsche Orkestvereeniging de Viola d' amore hoorden bespelen, deed zich weer als een respectabel meester op dit instrument kennen.
Het Volk :
We hebben Cor Kint bewonderd in zijn technische en muzikale voordracht van de Sonate van Stamitz.
Nieuwe Haarlemsche Courant :
Cor Kint, bekend violist en paedagoog, droeg op de Viola d' amore de Sonate van Stamitz voor en toonde zich op dit instrument een meester. Dit niet alleen in technisch, doch ook in artistiek opzicht. Cor Kint kent de Viola d' amore en hare klankmogelijkheden en weet daardoor de voor dit instrument speciaal geschreven muziek geheel tot haar recht te laten komen.
Brief van Ulfert Schults aan Gerard Mulder [leerlingviolist].
MUZIEKSCHOOL VAN DE M.t.B.d.T., Afdeeling Amsterdam.
Amsterdam 9 Juli 1927
den Heer G. Mulder, Groen v. Prinstererstraat, A'dam
M. Tot mijn spijt moet ik U mededeelen, dat ik er tot heden niet in geslaagd ben U de vrijplaats te bezorgen waarvoor U solliciteerde.
In overleg met den Heer Togni raad ik U nu aan met de nieuwe cursus (Sept '27) alvast op de school te beginnen met een 1/2 uur per week viool. U zoudt dan (voorlopig Uw betrekking nog moeten aanhouden), de les 's avonds nemen (en ook 's avonds studeren). Daar wij dit als een overgangs(maatregel) beschouwen raad ik U aan deze les te nemen bij den heer Kint, die geheel het systeem v/d heer Togni is toegedaan en ook zijn speciale voorbereider is. U hoeft dan slechts ÿ 85.ÿ per jaar (1/2 uur p.w.) schoolgeld te betalen.
Natuurlijk alles in de verwachting dat ik U later kan helpen aan het door U gevraagde [les bij Togni].
Met vr. groet,
Achtend,
Ulfert Schults.
Cor de Groot werd geboren in 1914 in Amsterdam en overleed op 26 mei 1993. Hij studeerde piano, aanvankelijk bij Egbert Veen, daarna aan het Amsterdams Muzieklyceum bij Ulfert Schults. Hij studeerde tevens directie en compositie bij Sem Dresden.
Kint hield van Zuiderzeeharing (panharing), zijn moeder kon het gerecht heerlijk klaarmaken. De populatie stierf na de sluiting van de Afsluitdijk bijna geheel uit, alleen bij de sluizen schijnt een restant overleefd te hebben :
Zuiderzeeharing
Hij was wat korter met een wervel minder.
Hij was wat dikker, leefde binnengaats,
maar net zo lekker als zijn broer daarginder.
Het kleine maatje was niet ondermaats.
Toen kwamen er de dijken en gemalen.
Het ging van zout naar zoet, van zee naar land.
De enigen die bleven waren alen.
Zoetwatervis kreeg er de overhand.
De uitgestorven soort is weer gezien.
800 kilo ving de TX 10,
toen zij ging vissen op de woeste baren.
Sindsdien bleef hij maar komen in het net
en dus is hij weer op de kaart gezet
van ’t zeehondentehuis in Ecomare.
In 1939 speelde Kint in het Rococo Octet o.l.v. de pianist Guus Janssen. Het was een klein radio-ensemble waarin Rosa Spier harp speelde. Het repertoire bevatte 'licht klassiek' en salonmuziek. Kint en Spier waren niet lang aan het orkestje verbonden, waarvan de leider trouwens uitgesproken nationaal-socialistische ideeën had.